Su baskını sonrasında araç sahiplerinin en sık sorduğu soru şudur: “Bu hasarı kim ödeyecek?” Cevap; poliçenizde hangi teminatların bulunduğuna, hasarın nasıl oluştuğuna ve olaydan sonra nasıl davrandığınıza bağlıdır. Bu yazıda Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları ve Zorunlu Trafik Sigortası Genel Şartları çerçevesinde temel bilgileri özetliyoruz.
Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; sigorta veya hukuki tavsiye değildir. Kendi poliçenizin özel şartları belirleyicidir. Somut durumunuz için sigorta şirketinize, acentenize veya bir avukata danışın.
Kasko Sel Hasarını Karşılar mı?
Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’nda “sel ve su baskını ile meydana gelen zararlar”, ek sözleşmeyle teminat kapsamına alınabilecek zararlar arasında sayılır (A.4.5). Yani genel şartlar düzeyinde sel, kaskonun kendiliğinden gelen ana teminatı değildir; poliçeye eklenmiş olması gerekir.
Uygulamada birçok standart kasko ürününde bu teminat poliçeye eklenmiş olarak sunulur, ancak bu her poliçe için geçerli değildir. Kontrol etmek için:
- Poliçenizin teminat tablosunda “Sel ve su baskını” ifadesini arayın.
- Bulamazsanız acentenize veya sigorta şirketinize yazılı olarak sorun.
- Dar kapsamlı, “mini” veya “ekonomik” kasko ürünlerinde teminatların daraltılmış olabileceğini unutmayın.
Trafik Sigortası Sel Hasarını Karşılar mı?
Hayır. Zorunlu Trafik Sigortası, aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verilen zararlara karşı işletenin sorumluluğunu teminat altına alır. Kendi aracınızda oluşan hasarı karşılamaz. Bu nedenle sel hasarı için başvurulacak sigorta, sel teminatı içeren kasko poliçesidir.
Motor Su Çekti: Kasko Öder mi?
Kasko genel şartları, mekanik, elektrik ve elektronik donanımda meydana gelen arızaları sigorta kapsamına giren bir olaydan doğmadıkça teminat dışında sayar. Bu ifade şunu anlatır: Poliçenizde sel teminatı varsa ve motor hasarı doğrudan su baskınından kaynaklanıyorsa, bu hasar teminat çerçevesinde değerlendirilebilir.
Ancak dikkat edilmesi gereken iki nokta var:
- Olaydan sonra marş basmak: Genel şartlar, sigortalının rizikonun gerçekleşmesinden sonra sigortalı değilmiş gibi gerekli kurtarma ve koruma önlemlerini almasını ister. Suda kalmış araca marş basıldığında oluşan hidrolik kilidin bu yükümlülük açısından nasıl değerlendirileceği şirketten şirkete ve dosyadan dosyaya değişebilir.
- Bilerek suya girmek: Su dolu bir alt geçide ya da derinliği belirsiz bir sele aracı sürmek, sigorta şirketlerinin ret gerekçesi olarak öne sürebildiği durumlar arasındadır. Bu konuda kesin bir kural koymak doğru değildir; eksper raporu ve olayın koşulları belirleyicidir.
Kısacası suda kalmış aracınızı çalıştırmamak hem teknik hem de sigorta açısından en güvenli tercihtir. Teknik tarafı hidrolik kilit rehberimizde bulabilirsiniz.
Hasarı Ne Zaman ve Nasıl Bildirmeliyim?
Kasko genel şartlarına göre sigortalı, rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirimde bulunmalıdır. Pratik adımlar:
- Sigorta şirketinizin hasar hattını arayın veya mobil uygulamasından ihbar açın; dosya numarasını not edin.
- Aracın bulunduğu yeri, su seviyesini ve plakayı gösteren fotoğraf ve videoları hazırlayın.
- Sigortacının talimatına uyun; eksper gelmeden araçta kalıcı onarım yaptırmayın.
- Çekici gerekiyorsa poliçenizdeki yol yardım hizmetini kullanıp kullanamayacağınızı sorun.
- Eksper raporu ve onarım teklifi hazırlandığında kalemleri tek tek inceleyin.
Sel sonrası ilk saatlerde yapılması gerekenleri aracınız sel suyunda kaldıysa ilk 24 saat rehberinde adım adım anlattık.
Araç Pert Olursa Ne Olur?
Onarım maliyeti araç değerine göre çok yüksekse sigorta şirketi aracı tam hasar (pert) veya ağır hasar olarak değerlendirebilir. SEDDK’nın motorlu araç sigortalarında tam hasar ve ağır hasar tespitine ilişkin düzenlemesine göre ağır hasar tespiti levhaya kayıtlı sigorta eksperlerince yapılır ve ağır hasarlı olarak belirlenen araçlar için “trafikten çekilmiştir” belgesi alınması süreci işletilir. Tazminat, genel olarak aracın hasar tarihindeki piyasa değeri esas alınarak hesaplanır; ayrıntılar poliçenize göre değişebilir.
Kaskom Yok: Belediyeye veya İSKİ’ye Başvurabilir miyim?
Kasko teminatı olmayan ya da sel teminatı bulunmayan araç sahipleri, zararın yağmur suyu drenajı, kanal veya altyapı bakımındaki bir eksiklikten kaynaklandığını düşünüyorsa, ilgili kamu kurumuna karşı tazminat yolunu araştırabilir. Burada hizmet kusurunun ortaya konması gerekir; yalnızca olağanüstü yağış miktarı tek başına sorumluluk doğurmayabilir.
İdari başvuru süreleri
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 13. maddesine göre idari eylemden doğan zararlar için:
- Eylemin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurulur.
- İdare isteği kısmen veya tamamen reddederse ya da otuz gün içinde cevap vermezse istek reddedilmiş sayılır.
- Bu ret üzerine altmış gün içinde tam yargı davası açılabilir.
Hangi mahkeme? Burada uzman görüşü şart
Sel kaynaklı araç zararlarında görevli yargı yolu tartışmalıdır. Hukuk yazınında, aracın yolda mı yoksa özel bir otoparkta mı bulunduğuna göre idari ya da adli yargıya yönlendirilen davalar bulunduğu ve İSKİ gibi kuruluşlara karşı bazı durumlarda adli yargının görevli sayılabildiği belirtilmektedir. Yanlış yargı yolu ve kaçırılan süreler hak kaybına yol açabileceği için bu adımı bir avukatla birlikte planlamanız önerilir.
Delil toplama
- Aracın konumunu, su seviyesini ve tıkalı ızgara veya taşan kanal gibi altyapı sorunlarını gösteren fotoğraflar.
- Servis veya eksper tarafından hazırlanmış hasar tespit raporu ve onarım faturaları.
- Gerekirse sulh hukuk mahkemesinden delil tespiti talebi (avukatınızla değerlendirin).
Poliçemi Nasıl Kontrol Ederim?
Poliçe belgeleri uzun ve teknik olabilir. Sel hasarı açısından şu başlıklara bakmanız yeterli bir başlangıçtır:
- Teminat tablosu: “Sel ve su baskını” satırı var mı, bir limit veya muafiyet yazıyor mu?
- Muafiyet (tenzili muafiyet): Hasarın bir kısmının size ait olduğunu belirten bir oran veya tutar olup olmadığını kontrol edin.
- Servis ve parça seçimi: Anlaşmalı servis zorunluluğu veya eşdeğer parça kullanımı gibi özel şartlar olabilir.
- Yol yardım ve ikame araç: Çekici ve onarım süresince araç desteğinin kapsamı ve sınırları.
Anlamadığınız bir maddeyi acentenizden yazılı olarak açıklamasını istemek hakkınızdır.
Onarım Sürecinde Dikkat Edilecekler
Sigorta dosyası açıldıktan sonra aracın anlaşmalı servise mi yoksa seçtiğiniz servise mi gideceği poliçenize göre değişir. Kendi seçtiğiniz servisle ilerleyebiliyorsanız yakınınızdaki servisleri https://garajiz.com/servis adresinden bulup online randevu alabilirsiniz. Onarım sonrası faturayı anlamak için servis faturası nasıl okunur? yazımız işinize yarayabilir.
Özet
- Sel hasarı kaskoda ek teminatla karşılanır; poliçenizde “sel ve su baskını” teminatını kontrol edin.
- Trafik sigortası kendi aracınızdaki hasarı karşılamaz.
- Su baskını kaynaklı motor hasarı, sel teminatı varsa değerlendirilebilir; suda kalan araca marş basmayın.
- Hasarı en geç beş iş günü içinde bildirin.
- Kaskosuz durumda idari başvuru süreleri ve yargı yolu için avukata danışın.
